หน้าค้นหา แสดงงานวิจัย

แผนกลยุทธ์การเพิ่มขีดความสามารถของกลุ่มเกษตรกรในชุมชนจังหวัดเชียงใหม่ ภายใต้กรอบประชาคมอาเซียน ปีที่ ๒

หัวหน้าโครงการ : รัชนีพร สุทธิภาศิลป์
รูปหน้าปก

บทคัดย่อ
การวิจัยมีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์ผลกระทบด้านการเกษตรต่อการเพิ่มศักยภาพความเข้มแข็งของกลุ่มเกษตรกรชุมชน และเพื่อเสนอแนะแนวทางในการสร้างแผนเพิ่มขีดความสามารถของกลุ่มเกษตรกรชุมชนจังหวัดเชียงใหม่ ภายใต้กรอบประชาคมอาเซียน โดยเป็นการวิจัยเชิงคุณภาพและสนับสนุนด้วยการวิเคราะห์เชิงปริมาณจากข้อมูลปฐมภูมิของชุมชนในจังหวัดเชียงใหม่ ทั้งสิ้น 2,064 ชุมชน อาศัยวิธีการวิจัยแบบมีส่วนร่วม (PAR) วิเคราะห์ผลกระทบเชิงบวกและเชิงลบ ข้อเสนอแนะ และแนวทางเตรียมความพร้อมของกลุ่มเกษตรกรชุมชน กรณีวิเคราะห์เชิงปริมาณจะอภิปรายผลด้วยสถิติอย่างง่าย ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ค่าร้อยละ และค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน กรณีวิเคราะห์เชิงคุณภาพ จะใช้การวิเคราะห์เนื้อหา มาประมวลเพื่อยืนยันหรือเสริมข้อมูลเชิงปริมาณให้มีความสมบูรณ์ขึ้น ผลการวิจัยพบว่า ผลกระทบที่จะเกิดขึ้นกับกลุ่มเกษตรกรชุมชน จังหวัดเชียงใหม่ ในด้านผลกระทบเชิงบวก มีทั้งหมด 21 ประเด็น ส่วนผลกระทบเชิงลบ มีทั้งหมด 27 ประเด็น ผลการวิเคราะห์การเตรียมความพร้อมของกลุ่มเกษตรกรชุมชนเมื่อเปิดประชาคมอาเซียน มีทั้งหมด 22 ประเด็น โดยเฉพาะการส่งเสริมเกษตรไร้สารเคมีหรือเกษตรอินทรีย์ โดยมีบุคลากรหรือหน่วยงานที่เข้ามาช่วยเหลือ มีทั้งสิ้น 18 หน่วยงาน ส่วนผลการวิเคราะห์ในกระบวนการกำหนด กลยุทธ์แผนเพิ่มขีดความสามารถของกลุ่มเกษตรกรชุมชน สามารถกำหนดกลยุทธ์ ได้ 3 กลยุทธ์ ได้แก่ (1) กลยุทธ์พลิกฟื้น คือ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจัดทำแผนยุทธศาสตร์แผนโครงการที่เป็นรูปธรรม และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นจัดหาเจ้าหน้าที่ที่มีความเชี่ยวชาญด้านการตลาดสินค้าเกษตรเพื่อช่วยเหลือเกษตรกร (2) กลยุทธ์เชิงรุก คือ อปท. ดำเนินงานตามแผนพัฒนาโดยสนับสนุนให้กลุ่มเกษตรกรมีส่วนร่วมมากขึ้น มีการสร้างระบบการบริหารจัดการกลุ่มเกษตรกรในชุมชน และสนับสนุนให้เกษตรกรมีการรวมกลุ่มเพื่อจำหน่ายผลผลิต รวมถึงจัดหาช่องทางการจำหน่ายผลผลิต และ (3) กลยุทธ์การรักษาเสถียรภาพ คือ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นดูแลควบคุมด้านราคาสินค้าเกษตรในชุมชน และเปิดตลาดในชุมชนเพื่อจำหน่ายสินค้าเกษตรที่มีคุณภาพ จากกลยุทธ์ทั้ง 3 กลยุทธ์ข้างต้น ชุมชนได้จัดทำโครงการต่าง ๆ เพื่อให้เกิดการดำเนินงานตามกลยุทธ์ที่ได้สร้างไว้ เป็นการนำแผนไปสู่การดำเนินงาน ซึ่งโครงการที่ได้จัดทำมี 2 โครงการ คือ “โครงการส่งเสริมการเลี้ยงไก่ประดู่หางดำสู่ตลาด AEC” และ “โครงการยกระดับผลผลิตทางการเกษตรของเกษตรกรตำบลน้ำบ่อหลวงสู่เกษตรอินทรีย์” โดยโครงการดังกล่าวได้ผ่านการจัดทำแผนงานและโครงการผ่านเทศบัญญัติขององค์กรชุมชน และได้รับงบประมาณสนับสนุนในการดำเนินงานในปีงบประมาณ 2560 ซึ่งโครงการวิจัยในระยะต่อไปจะได้ดำเนินการปฏิบัติการและติดตาม ประเมินผล เพื่อให้เกิดผลสัมฤทธิ์ของกลยุทธ์การเพิ่มขีดความสามารถของชุมชน ด้านการเกษตรในกรอบประชาคมอาเซียนซึ่งจะเป็นต้นแบบให้กับชุมชนอื่นต่อไป

Abstract
This study aims to analyze the impact of agriculture for enhancing the potential and strength of community and also suggests the guidelines to create plan for increasing the potential of Chiang Mai communities and suggests the guidelines to establish plan for enhancing the potential of agriculturists in Chiang Mai under ASEAN community. It is qualitative research with the support from quantitative analysis. Primary data was collected from 2,064 communities in Chiang Mai. Participatory action research (PAR) was used to analyze both positive and negative impacts, advices and guidelines to prepare the readiness of agricultural communities in Chiang Mai. Descriptive analysis such as mean, percentage and standard deviation were used. Content analysis were used to make the quantitative analysis to be completed. The result of study was that there are 21 issues of the positive impacts and 27 issues of negative impacts for agriculturist groups in Chiang Mai. There are also 22 issues for preparation of the readiness of agriculturist group under ASEAN community. The most important issue relates to promote non chemical agriculture or organic agriculture. In addition, there are 18 sectors join and assist in this project. As a result, 3 strategic plans were set : 1) turn around strategy means local administrative organization make strategy and project as well as arrange officers who are specialized in marketing and agricultural products to help agriculturists, 2) aggressive strategy means local administrative organization support s and encourages agriculturists to form group to sell products and look for channel of distribution and 3) stability strategy means local administrative organization looks after and controls price of agriculture products of community and also opens community market to sell agricultural products. As a result, local administrative organization set 2 projects to respond for these strategies: 1) promoting indigenous chicken (Praduhangdum) toward ASEAN market and 2) enhancing the agricultural productivity of Numboluang agriculturists toward organic agriculture. All of these 2 projects are supported and receive the budget from local administrative organization in 2017. The next phase of study will follow up and evaluate the project so that it will help to enhance the potential in agriculture under ASEAN community.